JAK WYPOCZYWAĆ W PRACY

Jan Przewoźnik

PRZYSTAŃ NA CHWILĘ...

Tytuł jest nieco przewrotny... I niektórym ludziom może przypominać coś tak pokrętnego jak poniższa zaplatanka.

[Rozmiar: 85413 bajtów]

Inni w ogóle w tak postawionym temacie nie będą widzieli problemu. Odpoczywają w pracy na co dzień. To chyba w ogóle bardzo silna grupa lawirantów, która – każdy z osobna – mogłaby napisać dużo lepszy artykuł o tym, jak wypoczywać w pracy. Na przykład na czacie „Dla czterdziestolatków” zwykle w godzinach 8.00 – 16.00 siedzi kilkaset osób. „Klikają” z komputerów z pracy. Wiem, bo sam z nimi czatowałem.

A jednak będę w trzech kolejnych odcinkach bronił tezy, że miejsce pracy może być też świetnym miejscem wypoczynku – i to ku zadowoleniu zarówno pracownika, jak i pracodawcy! Nawet jeśli niektóre z przedstawionych dalej propozycji będą brzmiały kontrowersyjnie, to ostatecznie ich celem jest maksymalizacja efektywności ludzi w firmie, podtrzymywanie ich pozytywnej wewnętrznej postawy, a także akceptacji miejsca pracy! W „erze pracownika” to ważne korzyści!

Piszę do tych, z których zjednoczone siły krwiożerczego kapitalizmu wyciskają siódme poty w pracy. Gdzie nie ma czasu na zjedzenie drugiego śniadania, a nawet siusiu (to cytat pracownicy jednego z banków!). To właśnie tym współczesnym „stachanowcom” przypomnę historyjkę o zaciętym drwalu. Takie współczesne „Memento”, ku przestrodze.

Drwal piłuje drewno, piłuje, piłuje. Ktoś przysiadł z boku i tak mu się długo przygląda, przygląda, przygląda. Wreszcie pyta:

- Drwalu! Długo już tak piłujesz?

- A będzie z sześć godzin.

- To zrób sobie przerwę, naostrz piłę!

- Nie mogę!

- Dlaczego!?

- Bo muszę piłować drewno!

* * *

- Zrób sobie przerwę! Naostrz piłę!

- W pracy!?

- W pracy!

* * *

No właśnie! Jak więc wypoczywać w pracy? Pozwól, Czytelniku, że zanim odpowiem na to pytanie, najpierw złożę Ci stosowne, psychologiczne i wielce ideologiczne życzenia:

Żyj!

Kochaj!

Ucz się!

Twórz trwałe dzieła!

To życzenia z czterech niezwykle ważnych sfer z życia człowieka. Psychologowie mówią, że jeśli właśnie one będą się harmonijnie rozwijały, to prawidłowo rozwijał się będzie cały psychiczny świat człowieka. Mało tego – właśnie wtedy powstanie w nim wewnętrzny ogień, pasja do działania. Co kryje się pod tymi życzeniami?

Po pierwsze – żyj! Czyli pamiętaj, że jesteś ciałem. Dbaj o nie, ćwicz. W ten sposób zaspakajasz swoje potrzeby fizyczne. Czy systematycznie gimnastykowałeś się w zeszłym tygodniu lub biegałeś, pływałeś, grałeś w piłkę, szedłeś szybkim marszem na spacer co najmniej półgodzinny?

Po drugie – kochaj! Pamiętaj o dobrych relacjach z innymi ludźmi, dbaj o podtrzymanie przyjaźni. W ten sposób zaspakajasz swoje potrzeby społeczne.

Jeśli sądzisz, że teraz zapytam Cię: „Czy kochałeś się regularnie w zeszłym tygodniu”... to jesteś w błędzie.

Po trzecie – ucz się! Rozwijaj intelekt, poznawaj nowe rzeczy. W XXI wieku w porównaniu z poprzednimi stuleciami niepomiernie wzrosła rola wiedzy w karierze każdego pracownika. Ucząc się ciągle nowych rzeczy – zaspokajasz potrzeby intelektualne. Jaką książkę przeczytałeś w zeszłym tygodniu?

Po czwarte – twórz trwałe dzieła! Pamiętaj o tym, by mieć swój własny wkład w takie dzieła, które służą innym. W ten sposób zaspakajasz potrzeby duchowe. Kim jesteś – twórco wartości?

* * *

W taki to sposób, zaspokajając potrzeby z czterech sfer: fizycznej, społecznej, intelektualnej, duchowej, możemy czerpać energię, dającą radość życia.

I to byłaby ta konieczna, teoretyczna podstawa do dalszych przykładów. Właśnie praca zgodna z naszymi zainteresowaniami, w której możemy zaspokoić powyższe potrzeby, daje szansę na... wypoczynek! Pracujesz i... czerpiesz z tego przyjemność. Bawisz się, a jeszcze Ci za to płacą. Czy to możliwe w Twoim zawodzie? Nawet jeśli nie do końca, to śmiem twierdzić, że po przeczytaniu tego artykułu znajdziesz kilka sposobów na... dodatkowy odpoczynek w pracy. Zrób sobie z współpracownikami na ten temat burzę mózgów, jak to zrobić. Dlaczego Twoja organizacja nie miałaby być nieco „czadowa”?...

A teraz przykłady.

1. PO PIERWSZE – ŻYJ!

Pomysły Koreańczyków, aby przeprowadzać w Polsce gimnastykę w miejscu pracy, generalnie natrafiły na zbyt dużą różnicę kulturową. A jednak można wykonać zazwyczaj kilka prostych ćwiczeń fizycznych w przerwach między poważnymi zadaniami. Przez kilka minut nie wykonujemy obowiązków służbowych, ale chwila relaksu pozwoli na efektywniejszą pracę przez następnych kilkadziesiąt minut. Fizjolodzy i psycholodzy zachęcają do robienia krótkich przerw co 90 minut. Popełniamy mniej błędów, świeższy umysł generuje bardziej kreatywne pomysły, kręgosłup w stresie jest nam wdzięczny za chwilę spaceru (mniejsza absencja w pracy po latach?).

Oto kilka prostych ćwiczeń do zastosowania, niezależnie od miejsca.

Techniki uspakajające

  • W postawie stojącej. Lekki rozkrok. Kręgosłup jest osią obrotu. Luźne skręty tułowia. Raz w lewo, raz w prawo. To świetne ćwiczenie relaksujące i poprawiające funkcjonowanie kręgosłupa, na przykład po długim siedzeniu przed komputerem, prowadzeniu samochodu.
  • Dłonie oparte na plecach poniżej nerek. Lekkie wygięcie się w tył, z krótkim, głębokim wdechem. Powrót z pochyleniem do przodu i rozluźnieniem rąk, oraz długim wydechem.
  • Ćwiczenia w pozycji stojącej

  • Przyciąganie brody do klatki piersiowej. Odchylanie głowy w tył.
  • Krążenie głową. (Uwaga! Tylko do 180 stopni i powrót – i 180 stopni w drugą stronę. Nie „na okrągło”.)
  • Unoszenie i opuszczanie barków.
  • Krążenie barkami w przód i w tył; jednoczesne i naprzemienne.
  • Ćwiczenia przy biurku
  • Siedzimy prosto. Ręce na karku. Skręty tułowia w obie strony.
  • Stoimy w lekkim rozkroku oparci dłońmi o stół. Kolana proste. Ćwiczymy tak zwany „koci grzbiet” – podnosimy jak najwyżej plecy.
  • Ćwiczenia izometryczne: ściskanie dłońmi z boku kolan i ... podejmowanie prób rozwierania kolan na zewnątrz. Naciskanie nogi nad kolanem i próby unoszenia nogi.
  • * * *

    Wypocznij sobie w pracy. „Naostrz piłę”. Aha, jeszcze coś obowiązkowego z mojej strony – przed rozpoczęciem ćwiczeń skonsultuj się z lekarzem.

    Czy robiłeś już dzisiaj gimnastykę?

    2. PO DRUGIE – KOCHAJ!

    Zadbaj o swoje potrzeby społeczne i potrzeby... bliźniego! Komunikacja z innymi w pracy może być jak olej dla maszyny lub piasek. Czasem dobrze jest przyjrzeć się, jak działamy w firmie, podjąć właściwe kroki naprawcze – i zaoszczędzamy wiele energii!

    Przez 25 lat Instytut Gallupa przeprowadzał wywiady z ponad milionową rzeszą pracowników, a także z około 80.000 menedżerów. Każdemu respondentowi zadawano setki pytań, dotyczących różnych aspektów pracy. Z każdym menedżerem rozmawiano około 1,5 godziny, po czym zebrano materiał 120.000 godzin nagrań. Praca „Metaanaliza i analiza użyteczności w badaniach nad związkiem pomiędzy opiniami pracowników i wynikami osiąganymi przez firmę”, Jamesa Hartera i Ame Creglow, pozwoliła wyodrębnić 12 najważniejszych pytań dla skuteczności w biznesie. Zauważyłem, że udzielenie odpowiedzi na wiele z tych pytań, lub omówienie ich w szczerej rozmowie z szefem, może zdecydowanie obniżyć poziom stresu w firmie, zaoszczędzić wiele niepotrzebnych strat energii, zdecydowanie poprawić stan samopoczucia ludzi. Zatem! Do pytań!

  • Czy wiem, czego oczekują ode mnie w pracy?
  • Czy mam do dyspozycji materiały i sprzęt niezbędny do prawidłowego wykonania pracy?
  • Czy codziennie mam w pracy możliwość wykonywania tego, co potrafię najlepiej?
  • Czy w ciągu ostatnich siedmiu dni poczułem się choć raz doceniony lub czy byłem pochwalony za swoją pracę?
  • Czy szefowi lub komuś innemu w pracy na mnie zależy, czy ktoś zauważa mnie jako osobę?
  • Czy ktokolwiek w pracy zachęca mnie do tego, abym się dalej rozwijał?
  • Czy w pracy liczy się moje zdanie?
  • Czy misja mojej firmy daje mi poczucie, że praca, którą wykonuję, jest ważna?
  • Czy moim współpracownikom zależy na tym, żeby pracować jak najlepiej?
  • Czy mam w pracy swojego najlepszego przyjaciela?
  • Czy w ciągu ostatnich sześciu miesięcy rozmawiałem z kimś o postępach, jakie poczyniłem?
  • Czy miałem w pracy możliwość dokształcania się i rozwoju?
  • Zastanów się nad pracą, którą wykonujesz. Podejmij stosowne działania.

    3. PO TRZECIE – UCZ SIĘ!

    Na przykład ucz się pracować z humorem! Zajrzyj do internetu i przeczytaj kilka dowcipów. Opowiedz je współpracownikom. Gdy widzisz w ciałach i na twarzach współpracowników napięcie, gdy ich oczy są już puste i matowe od blasku komputerów, gdy wzrokiem napotykasz wyzywające oczy, a pod nimi zaciśnięte szczęki – spróbuj żartem. Jednym ze sposobów reakcji na średnio trudne sytuacje jest wykorzystanie humoru. Humor potrafi rozładować niejedną trudną rozmowę. Tak zwana „śmiechoterapia” stosowana jest w leczeniu!

    Niech szef przez 5 minut pozwoli Ci przewertować zasoby w internecie. Oto niektóre:

    http://www.dowcipy.pl

    http://daniec.interia.pl

    http://sawka.interia.pl

    http://www.jerryking.com

    http://www.excuses.co.uk

    http://www.teehee.com

    http://www.trylaughter.com

    Możesz też kreować własne dowcipy, według określonych technik. Sam staram się od lat wykorzystywać humor podczas szkoleń. I nauczyłem się już, że często warto ten humor wydobywać z rozmówców. Oto przykład.

    * * *

    Rozmawiamy podczas szkolenia o zastrzeżeniach klientów, o ich nietypowych, agresywnych zachowaniach. Jedna z uczestniczek opisuje przypadek skrajny.

    - No dobra, Janek, powiedz mi, jak powinnam się zachować, gdy klient wychyla się poprzez biurko i patrząc na mnie z bliska, pyta: „A co byłoby, gdybym odgryzł teraz pani ucho?”.

    Robi się poważnie, twarze tężeją. Pewnie przypominają im się wszystkie wredne typy klientów, jakie spotkali w życiu. Ja ledwie powstrzymuję się od mini-wykładu na temat socjopatii...

    Pracujemy nad możliwymi formami odpowiedzi. Ale czuję po kilku minutach, że robi się tak jakoś markotnie. Jakby wszyscy rzeczywiście agresywni klienci pojawili się w umysłach całej grupy. Pytam więc pod koniec ćwiczenia ostrożnie:

    - A gdyby tak zaryzykować i odpowiedzieć mu z humorem? Jak?

    Patrzę na chłopaka, który do tej pory miał kilka oryginalnych wypowiedzi. Nie odzywam się – jeśli nic mu nie przyjdzie do głowy to spokojnie może dalej milczeć. Chłopak jest na poziomie!

    - Nie ma sprawy, proszę pana – wampirów też obsługujemy.

    * * *

    Jedną z form kreowania humoru są dowcipne pytania i odpowiedzi. Zapytasz:

    - Jak można zdefiniować żyłkę wędkarską?

    I za chwilę odpowiadasz:

    - Jest to przewód łączący wariata z wodą.

    A jeszcze lepiej, jeśli to współpracownicy wpadają na dowcipne odpowiedzi! Żona na przykład udoskonaliła mi tę definicję następująco: „Jest to przewód łączący wariata z robalem!”.

    [Rybaku! To były cytaty! Doceniam Twój wysiłek i wypoczynek nad wodą. A w imieniu ryb nie wypowiadam się.]

    4. PO CZWARTE – TWÓRZ TRWAŁE DZIEŁA!

    Przechodzimy do najważniejszego obszaru. Warto zadać sobie kilka pytań. Są bardzo ważne. A wzniosłe odpowiedzi nie powinny istnieć tylko na papierze. Czemu służy Twoja firma? Dlaczego w ogóle istnieje? Jaka jest jej rola w świecie?

    Czytelniku. Odpowiedz sobie na pytania: · Jaki jest cel działalności Twojej firmy i Twój cel? · Jakie wartości wyznaje Twoja firma i jakie wartości wyznajesz w życiu Ty sam? · Jaka jest strategia postępowania firmy w środowisku biznesowym i jakie jest Twoje miejsce w tej strategii? · Jakie standardy zachowania obowiązują w Twojej firmie i jak Ty ich przestrzegasz?

    Jeśli zobaczysz zgodność w odpowiedziach Twoich i właściciela Twojej firmy, to zapewne praca jest dla Ciebie źródłem satysfakcji. I o to chodzi.

    * * *

    To już koniec artykułu na temat sensu i możliwości wypoczywania w pracy. Jeśli następny odcinek nie ukaże się, to znaczy że Wasz autor przesadził z wypoczynkiem w pracy. Jak w wielu dziedzinach naszego życia – potrzebny jest umiar.

    Przewoźnik, J. (2012). Jak wypoczywać w pracy. [Online]. Protokół dostępu: www.janprzewoznik.pl/artykuly/jak_wypoczywac_w_pracy.php.
    [2012, December 31].

    (Artykuł ukazał się w zmienionej wersji w Personelu Plus: www.personelplus.pl)

    Cytat
    Żeby odnieść sukces
    robimy wszystko,
    co możemy,
    by sprawiać wrażenie,
    że go odnieśliśmy.

    La Rochefoucauld, 1678
    Ciekawostka
    Według Ervinga Gofmanna prawdziwe życie składa się z tego, co na scenie, i z tego, co za kulisami, jak w teatrze. Ludzie stosują różne techniki autoprezentacji, aby wywrzeć dobre wrażenie.
    Aktualny temat
    Błąd dostępności polega na tym, że tworzymy sobie obraz świata na podstawie łatwości, z jaką przychodzą nam do głowy jakieś przykłady.
    Pytanie tygodnia

    Znany z psychologii społecznej efekt uporczywości polega na tym że:

    przekonania ludzi utrzymują się nawet wtedy, gdy dane wspierające te przekonania zostały podważone
    negatywne myśli pojawiają się w najmniej pożądanych chwilach
    trzymanie się za wszelką cenę mylnych poglądów prowadzi do obniżenia inteligencji
    ciągle myśli o seksie podwyższają potencję

    Ankieta

    Co sądzisz o stronie?

    0 - zupełnie nieciekawa
    1
    2
    3
    4
    5
    6
    7
    8
    9
    10 - bardzo ciekawa

    Copyright © by Jan Przewoźnik, 2013